Docker Nedir, Nasıl Kullanılır? Kurulum, İlk Container ve Dockerfile Örneği

Windows ve macOS için docker.com adresinden Docker Desktop indirilir. Windows'ta WSL 2 desteği gerekir; kurulum sihirbazı bunu önerir. Kişisel kullanım ve küçük işletmeler için ücretsizdir, büyük şirketlerde lisans şartı vardır. Linux'ta Docker Engine'i resmi dokümandaki komutlarla kurun. Kontrol:

docker --version
docker run hello-world

Hello-world mesajını görüyorsanız kurulum tamam.

• Image (imaj): uygulamanın salt okunur şablonu.
• Container: bir imajın çalışan örneği.
• Dockerfile: imajı nasıl üreteceğinizi anlatan tarif dosyası.
• Docker Hub: hazır imajların bulunduğu depo.

docker run -d --name web -p 8080:80 nginx

-d arka planda çalıştırır, --name isim verir, -p 8080:80 bilgisayarınızın 8080 numaralı portunu container içindeki 80'e bağlar. Tarayıcıda http://localhost:8080 adresinde nginx karşılama sayfasını görürsünüz.

docker ps          # çalışanları listele
docker logs web    # günlükleri oku
docker stop web    # durdur
docker rm web      # sil

Basit bir Python programı olan app.py ve bağımlılık listesi requirements.txt için Dockerfile:

FROM python:3.14-slim
WORKDIR /app
COPY requirements.txt .
RUN pip install --no-cache-dir -r requirements.txt
COPY . .
CMD ["python", "app.py"]

Sırası önemlidir: bağımlılıkları kaynak koddan önce kopyalarsanız, kod değiştiğinde Docker bağımlılık katmanını önbellekten kullanır ve derleme hızlanır.

docker build -t uygulamam .
docker run --rm uygulamam

-t imaja ad verir, sondaki nokta Dockerfile'ın bulunduğu klasörü gösterir. --rm container bitince onu otomatik siler.

docker run -d -v veri:/var/lib/data uygulamam

Container silindiğinde içindeki dosyalar da gider. Veritabanı gibi saklanması gereken veriyi volume ile container dışında tutun.

services:
  web:
    build: .
    ports:
      - "8000:8000"
  db:
    image: postgres:17
    environment:
      POSTGRES_PASSWORD: gizli-parola
    volumes:
      - pgveri:/var/lib/postgresql/data
volumes:
  pgveri:

Bu dosyayı compose.yaml adıyla kaydedin ve docker compose up -d yazın. Uygulama ve veritabanı birlikte kalkar. Gerçek ortamda parolayı dosyaya değil .env dosyasına ya da gizli değer yönetimine koyun.