Python Öğrenmeye Nereden Başlanır? Kurulum, İlk Program ve 2026 Yol Haritası

En kolay yol uv aracıdır. uv, hem Python sürümünü hem paketleri yönetir. Kurulum komutları:

Windows (PowerShell):

powershell -ExecutionPolicy ByPass -c "irm https://astral.sh/uv/install.ps1 | iex"

macOS ve Linux:

curl -LsSf https://astral.sh/uv/install.sh | sh

Terminali kapatıp açın ve uv --version yazarak kurulumu denetleyin. uv kullanmak istemezseniz python.org adresinden Python'u indirip kurabilirsiniz; Windows'ta kurulum ekranında Add python.exe to PATH kutusunu işaretleyin.

uv init ilk-proje
cd ilk-proje
uv run main.py

uv init bir main.py dosyası üretir. Dosyayı bir editörde (VS Code önerilir) açıp şöyle değiştirin:

isim = input("Adınız nedir? ")
print(f"Merhaba {isim}, Python dünyasına hoş geldin!")

Tekrar uv run main.py yazın. Program adınızı sorar ve selam verir. Bu küçük örnekte üç şeyi öğrendiniz: değişken (isim), kullanıcıdan veri alma (input) ve ekrana yazdırma (print).

Günlük işlerin çoğu üç yapıyla çözülür: liste, sözlük ve metin.

harcamalar = [120, 45.5, 300]          # liste
print(sum(harcamalar))                 # 465.5

kisi = {"ad": "Ayşe", "yas": 29}      # sözlük
print(kisi["ad"])

for h in harcamalar:                   # döngü
    if h > 100:
        print("Pahalı:", h)

Python'da girinti (boşluk) söz diziminin parçasıdır. Bir if ya da for satırından sonraki bloğu dört boşlukla içeri almanız gerekir.

def ortalama(sayilar):
    if not sayilar:
        return 0
    return sum(sayilar) / len(sayilar)

print(ortalama([10, 20, 30]))   # 20.0

Fonksiyon, tekrar eden işi bir isme bağlar. Kural: bir fonksiyon tek iş yapsın ve adı o işi anlatsın.

Gerçek programlar dosya ve internetle çalışır. Bir metin dosyasındaki satırları saymak:

try:
    with open("notlar.txt", encoding="utf-8") as f:
        satirlar = f.readlines()
    print(len(satirlar), "satır var")
except FileNotFoundError:
    print("notlar.txt bulunamadı")

with dosyayı iş bitince otomatik kapatır. try/except ise program çökmeden hatayı yönetmenizi sağlar.

Python'un gücü hazır paketlerdendir. Bir web sayfasının başlığını okuyan program:

uv add requests beautifulsoup4

import requests
from bs4 import BeautifulSoup

yanit = requests.get("https://example.com", timeout=10)
sayfa = BeautifulSoup(yanit.text, "html.parser")
print(sayfa.title.string)

uv add paketi projeye ekler ve pyproject.toml dosyasına yazar. Sanal ortamı uv sizin yerinize yönetir.

Eğitim videosu izlemek tek başına yetmez; öğrenme proje yaparken olur. Başlangıç için üç fikir:

• Harcamaları CSV dosyasından okuyup kategoriye göre toplam alan program
• Klasördeki dosyaları uzantısına göre klasörlere ayıran betik
• Hava durumu API'sinden veri çekip ekrana yazan program

Takıldığınızda hata mesajını olduğu gibi bir yapay zekâ asistanına yapıştırıp neden oluştuğunu sorun; ama çözümü kopyalamadan önce ne yaptığını anlayın. Yapay zekâ ile kod yazmaya başlama rehberimiz bu konuda yol gösterir.